Ik ben de afgelopen tijd bezig geweest met de vraag of wilskracht voldoende is bij het weerstaan van overdaad en om te veranderen. Het was een boeiende zoektocht. Een goed objectief boek over dat ik aanraad is het boek ‘Wilskracht’ van Roy F. Baumeister (hoogleraar aan de VU in Amsterdam) en John Thierney (journalist). Ik heb ook veel gehad aan een workshop van Jan Winhall (Addiction From The Bottom Up – A Felt Sense Polyvagal Model To Treat Addiction) waarin zij uitlegt hoe je zwakte in je persoonlijkheid op een realistische en positieve manier kunt gaan zien door middel van Feltsensing. Peter Nissen van Beit-Emoenah in Stegeren gaf me vanuit Torah*4 inspirerende en leerzame aanwijzingen.

Uitganspunt

Ons gedrag is niet slechts gebaseerd op logica of ideeën. Logica en ideeën kunnen onze beslissingen natuurlijk wel beïnvloeden. In dit artikel stel ik dat logica, ideeën en emoties pas echt hun uitwerking hebben als er de onderliggende felt sense bij betrokken wordt. De felt sense is het alomvattende lijfelijke gevoel met betrekking tot ons gedachten, onze emoties en ons gedrag. Deze willen met vriendelijkheid, acceptatie in de zin van dat er niet hoeft en met geloof in de voorwaarts dragende en vernieuwende kracht van de Bestaansveroorzaker*1  worden benaderd. In de aandacht hiervoor komen jouw geest en de Geest van de Vader samen in een directe en vernieuwende interactie. De invloed van de Bestaansveroorzaker op het proces is essentieel. Soms indirect, maar het kan ook direct door stil te staan hoe Hij er wil zijn en opgemerkt wil worden. Terug naar gedrag: Uiteindelijk bepalen onze felt senses wat we doen. Wilskracht schiet tekort, maar tijdens Feltsensing wordt de basis gelegd voor wezenlijke verandering en in de actiestappen wordt deze verder gerealiseerd.

De tijdelijke boost van wiskracht

We doen wat goed voelt en vermijden wat slecht voelt. Wilskracht is hierbij veel te vaak geen betrouwbare hulp. Uit het boek van ‘Wilskracht’ Van Roy Bouwmeister staan hier enkele voorbeelden van. Ik noem er één: een groep jongelui wordt vrijwillig opgesloten in een kamer voor een uur. Op tafel liggen allerlei lekkernijen en drankjes, maar deze mogen zij beslist niet nuttigen. Ze moeten hier een uur verblijven. Bovendien wordt hen ook gevraagd om ook na de tijd een uur lang niets te eten. Alleen water mag dan. Iedere deelnemer belooft zich hieraan te houden. Dan start de proef. Het lekkers ruikt erg lekker! En de lekkernijen liggen allemaal voor het grijpen. Bovendien loopt er zo nu en dan iemand de kamer in en eet voor hun ogen iets van dat alles en laat weten dat het allemaal uitstekend smaakt! ‘Bah, wat lekker!’ Er wordt dus een beroep gedaan op de wilskracht. Meteen nadat ze weer weg mogen uit de kamer en ook het gebouw uitgaan lopen ze langs een kraam met dezelfde lekkernijen en drankjes. De wilskracht om alles te negeren is nu echter gedaald tot onder het nulpunt. En omdat er geen controle is neemt bijna iedereen iets van dat lekkere. 

Aanname

De volgende aanname kan benoemd worden na een aantal keren deze wilskracht oefening te hebben herhaald met verschillende groepen is: De enige manier waarop we nooit kunnen doen wat goed voelt, en in plaats daarvan doen wat ‘slecht voelt’, is door een tijdelijke boost van wilskracht – om onszelf onze verkeerde verlangens en gevoelens te ontzeggen en in plaats daarvan te doen wat ‘juist’ is. De vraag is of dit ‘doen van wat slecht voelt’ ook diepere wortels heeft in onze ziel. Heeft het ook verdere consequenties voor de rest van ons gedrag. Tasten zelfbeheersing, zelfverloochening onze persoonlijke kracht aan?

Zelfverloochening en zelfontkenning

Door de geschiedenis heen werd deugd gezien in termen van dit soort zelfverloochening en zelfontkenning. Om een ​​goed mens te zijn, moest je jezelf niet alleen elk plezier onthouden, maar je moest ook laten zien dat je bereid bent om jezelf pijn te doen. Je had zelfs bepaalde monniken die zichzelf sloegen en zich dagenlang opsloten in kamers en jarenlang niet aten of zelfs maar spraken. Je had legers van mannen die zich om weinig of geen reden in de strijd wierpen. Je had mensen die zich krampachtig onthielden van seks tot het huwelijk, of zelfs voor het leven. In de USA was een evangelische groep mannen die elkaar plechtig beloofden geen seks voor het huwelijk te hebben. Dat lukte met pijn en moeite. Maar uit een vervolgonderzoek bleek dat onder deze mannen het ontrouwpercentage beduidend hoger was dan onder evangelische mannen die deze belofte niet hadden willen doen. En wie kent niet de verhalen over kindermisbruikschandalen onder RK-geestelijken die celibatair leefden.

Wilskracht is gelijk aan zelfbeheersing en zelfdiscipline?

Deze klassieke benadering waar onze aanname dat ‘wilskracht = zelfbeheersing en zelfdiscipline’ oorspronkelijk vandaan komt, werkt vanuit de overtuiging dat zelfbeheersing en zelfdiscipline wordt bereikt door je eigen emoties te ontkennen of te verwerpen. Wil je dat koekje? DA’S EEN SLECHT IDEE. Eet je dat koekje toch? DA’S SLECHT GEDRAG! Ga je toch met iemand naar bed? FOEI! Dus: JE VERDIENT STRAF!

De versmelting van wilskracht en moraliteit

De klassieke benadering versmolt het concept van wilskracht – dat wil zeggen het vermogen om iemands verlangens en emoties te ontkennen of te verwerpen – met moraliteit. De cognitieve aanname is dus: Iemand die nee kan zeggen tegen een koekje is een goed mens en de persoon die dat niet kan is een mislukt mens. Op deze manier wordt wilskracht bepaald door onmacht en de daaraan gekoppelde zelfafwijzing.

De klassieke aanpak van zelfdiscipline en zelfbeheersing

Zelfdiscipline = wilskracht = zelfverloochening = goed mens, of toch niet…

Deze versmelting van wilskracht en moraliteit had goede bedoelingen. Het erkende (terecht) dat we allemaal aan narcistische neigingen kunnen worden overgeleverd als we aan onze eigen instinctieve verlangens worden overgelaten. In extreme gevallen zouden we, als we ermee weg konden komen, vrijwel alles of iedereen binnen een straal van tien meter eten, misbruiken of doden. Dus de grote religieuze leiders en filosofen en koningen door de geschiedenis heen predikten een concept van deugd dat inhield dat we onze gevoelens moesten onderdrukken ten gunste van rationaliteit en onze impulsen zouden ontkennen ten gunste van het ontwikkelen van wilskracht. Maar is dat ook de boodschap geweest van de Torah en van het levende Woord, Yeshua ha Masjiach*2?

Dwangmatigheid en uitspattingen

De klassieke aanpak lijkt te werken! …soort van. Nou, oké, hoewel het zorgt voor een stabielere samenleving, vormt het in ons ook verkramping, dwangmatigheid en in negatieve zin reactiviteit in de vorm van uitspattingen. Het kan onze persoonlijke structuur zelfs kapot maken als we ons heen en weer laten slingeren door verkramping/dwangmatigheid aan de ene kant en uitspattingen aan de andere kant.

Je onbewust trainen om je slecht te voelen met schaamte en schuldgevoel

De klassieke benadering heeft het paradoxale effect dat we ons trainen om ons slecht te voelen over alle dingen die ons eigenlijk een goed gevoel kunnen geven. Het probeert ons in feite zelfdiscipline te leren door ons te laten schamen – door ons onszelf te haten voor wie we zijn. En het idee is dat als we eenmaal opgezadeld zijn met voldoende schaamte over alle dingen die ons plezier geven, we zoveel zelfhaat hebben ontwikkeld en in feite doodsbang zullen zijn voor onze eigen verlangens, dat we uiteindelijke gewoon in de pas lopen en doen wat we worden verteld.

Voor het geval je het nog niet wist: schaamte en schuldgevoel zetten je op het verkeerde been!

Het averechtse effect

Mensen disciplineren door schaamte en schuldgevoel werkt een tijdje, maar op de lange termijn werkt het averechts. Laten we als voorbeeld de meest voorkomende bron van schaamte en schuldgevoel op aarde gebruiken: seks en intimiteit

Hersenen en intimiteit

De hersenen houden van seks en intimiteit. Dat komt omdat beiden geweldig aanvoelt, en we biologisch gezien ernaar te hunkeren. We willen in onze ziel niet alleen zijn, maar in een fijne intimiteit leven met de ander. Vrij duidelijk.

Seks is wellust die bestraft moet worden

Als je bent opgegroeid zoals de meeste mensen – en vooral als je een vrouw bent – is de kans groot dat je werd geleerd dat seks iets slechts, iets wellustigs was dat je bederft en je tot een ontspoord persoon maakt. Je zou kunnen worden gestraft met een zwangerschap of een geslachtsziekte als je het toch wilde en deed. Allemaal bouwstenen voor veel tegenstrijdige gevoelens over seks. Het klinkt allemaal aannemelijk, maar is ook eng. Aan de ene kant voelt het goed en beschermd. Maar op de een of andere manier voelt het toch ook ongemakkelijk en verwarrend. Daardoor wil je nog steeds seks en verbondenheid voelen met iemand van het andere geslacht, maar je sleept ook veel schuldgevoelens en angsten mee en je kan gaan twijfelen aan jezelf omdat je het seksuele ook wilt.

Het verlangen naar seks en intimiteit

Deze mengeling van gevoelens genereert een onaangename spanning bij een persoon. En naarmate de tijd verstrijkt zal die spanning gemakkelijk kunnen groeien. Dit komt omdat het verlangen naar seks en intimiteit nooit weggaat. En naarmate het verlangen voortduurt, kan iemand groeien in krampachtigheid en schaamte en hiermee psychisch vast komen te zitten.

Uiteindelijk wordt deze spanning ondraaglijk en moet hij zichzelf op twee manieren oplossen.

Optie 1: Toegeven, losgaan

De eerste optie is om toe te geven en helemaal los te gaan. De spanning is zo groot geworden dat we voelen dat de enige manier om het op te lossen is door op spectaculaire wijze alles uit de kast te halen. Je gaat de macho boy of de hoer uithangen. Veel en vaak seks, soms met verschillende partners, misschien neem je zelfs deel aan orgieën. Het los gaan kan ook door dagen achtereen dwangmatig te masturberen. Of je geeft je over aan ongebreidelde ontrouw. En helaas kan daarbij in sommige gevallen ook seksueel geweld worden toegepast, zelfs op de vaste partner.

De vicieuze cirkel

Maar toegeven lost de spanning niet echt op. Je komt terecht in een vicieuze cirkel. Want er ontstaat geen wezenlijke verbondenheid in al die wisselende contacten. En nadat de sekspartners naar huis zijn gegaan, komen de schaamte en schuldgevoel terug. En ze komen terug met ‘wraak’.

Dus als verwennerij niet werkt, hoe zit het dan met de andere opties?

Optie 2: verdoven

De tweede optie en ook de enige andere optie om aan die interne spanning te ontsnappen, is door het te verdoven. Om jezelf af te leiden van de spanning door wat grotere, smakelijkere spanning te vinden. Alcohol als verdoving komt vaak voor. Je kan ook gaan feesten en daarbij kan gemakkelijk aan drugs gekomen worden. Elke dag passief televisiekijken kan een andere optie zijn, of door middel van vreetbuien jezelf verdoven. Vaak gebeurt dat zonder dat je het oorspronkelijke probleem daarbij nog in het oog houdt. En: De vreetbui op zich is al reden voor aparte schuld en schaamte. Nog een verdoving die ik wil noemen: uitstelgedrag. Je baalt er van dat je weer eens tot niets komt, maar het echte gevoel daarachter van iets wat je liever ‘afsplits’ hou je zo wel van je af. Totdat dit afgesplitste gevoel je inhaalt en er weer een andere verdoving noodzakelijk wordt.

Optie 3: uitputten

Soms vinden mensen productieve manieren om zichzelf af te leiden van hun schaamte. Ze putten zich uit door dagelijks ‘halve marathons’ te lopen of werken jarenlang tachtig uur in de week. Dit zijn, ironisch genoeg, veel van de mensen die we gaan bewonderen omdat ze onmenselijke wilskracht hebben. Maar deze zelfverloochening komt verrassend gemakkelijk als je diep van binnen jezelf haat en afwijst.

Dwangmatige religieuze oefeningen

Omdat schaamte niet kan worden verdoofd, verandert het gewoon van vorm. De persoon die religieuze oefeningen doet om aan zijn zelfhaat te ontsnappen, zal uiteindelijk manieren toch verder vastlopen in z’n zelfhaat en zelfafwijzing, hoe hard hij ook blijft oefenen. Ik kende een alleenstaande man, die me tijdens een bezoek dat we na de eredienst aan hem brachten, vertelde dat hij ’s ochtends om 5 uur was opgestaan om de Heer te prijzen. “Ik heb vierenhalf uur de Heer geprezen en dat voelde zo goed, halleluja!” Ik was onder de indruk en tegelijkertijd liet iets in mij weten dat het niet klopte, dat er iets van zijn trauma niet mocht zijn. Het was bovendien pretenderen! Hij moest zich beter voordoen want zijn echte ik mocht er zo niet zijn. Op deze manier werd z’n trauma verdoofd. Enkele dagen later vond ik hem zwaar depressief in z’n bed. 

Pretenderen

Pretenderen kom je in allerlei vormen tegen. Iemand wilde werken aan z’n negatieve beeld van zijn lichaam. Hij ging de sportschool in, waar de trainer misbruik maakte van zijn symbiotische zwakte.  En al snel verandert wat begon als een opmerkelijk arbeidsethos in de sportschool in een vorm van lichaamsdysmorfie. Hij liet zich injecteren met Synthol in zijn armen om zichzelf eruit te laten zien als Popeye.

De zakenman

Op eenzelfde manier kan een zakenman die zijn schaamte omzet in fantastisch werk op kantoor, uiteindelijk nog meer schaamte gaan ervaren over ieder klein moment waarop hij niet productief is. Het kan zulke extreme vormen opleveren dar hij volledig doorslaat in het moeten presteren tot een punt waarop hij letterlijk niet naar huis kan. Hij is doodsbang om te ontspannen en iets te nemen van vrije tijd. Elke niet-productieve minuut voelt als een onhoudbare mislukking. En terwijl de rest van zijn sociale leven om hem heen uit elkaar valt, maakt hij zich alleen zorgen over spreadsheets en kwartaalcijfers.

Fundamentalistische leiders en hun falen

Pretenderen is ook de reden waarom de meest hardcore, compromisloze mensen meestal degenen zijn die het meest gecompromitteerd zijn. Daarom zijn de meest fundamentalistische religieuze leiders die tekeergaan tegen de immoraliteit van de wereld altijd dezelfde leiders die ook vallen voor de verleiding van hoererij en daar later op afgerekend worden. Daarom zijn de meest ‘spiritueel verlichte’ goeroes ook degenen die hun volgers manipuleren, chanteren en afpersen. Daarom zijn de politici die het meest luidruchtig zijn over partijloyaliteit en patriottisme altijd degenen die cocaïne snuiven in de toiletruimte van de luchthaven. Ze rennen weg voor hun gedragsdemonen. En een manier om dat te doen, is door glanzender, meer sociaal aanvaardbare gedragsdemonen te creëren.

Het niet vol kunnen houden

Zelfdiscipline op basis van zelfverloochening kan op de lange termijn niet worden volgehouden. Het veroorzaakt alleen maar meer disfunctioneren en resulteert uiteindelijk in verlamming, dwangmatigheid, losbandigheid en zelfdestructie.

DE WAARHEID OVER DE KLASSIEKE AANPAK

Zelfverloochening = emotionele disfunctie = zelfvernietiging = falende zelfdiscipline?

Motivatieverlies en verlies van zelfrespect

Je kunt zelf naar de sportschool gaan als je een paar dagen geen zin hebt. Maar tenzij de sportschool zich op de een of andere manier goed, zinnig en betekenis voelt, verlies je uiteindelijk toch de motivatie. Je betrapt jezelf er weer op dat je geen wilskracht meer hebt en je stopt uiteindelijk met het gaan sporten. Je kunt zelf een dag of een week stoppen met drinken, maar tenzij je de beloning voelt om niet te drinken, zal je er uiteindelijk naar terugkeren.

Mijn verhaal over eten

Dit was de reden waarom mijn poging om af te vallen aanvankelijk in een ramp eindigde. Een streng eiwitdieet zonder vetten en koolhydraten leverde me aanvankelijk 13 kilo gewichtsverlies op. Maar toe ik weer gewoon moest gaan eten en ik me krampachtig probeerde te beheersen in mijn voedselopname, wekte dit geen goede gevoelens op. Er kwam zelfs een leeg gevoel voor in de plaats dat breder was dan alleen mijn honger. Ik ging een tijdje dwangmatig met eten om. Maar het werd een oefening in zelfkastijding. Daarmee raakte mijn wilskracht uiteindelijk op en namen mijn primitieve emoties het over. Ik kwam veel sneller aan dat dat ik afviel. En ik werd een emotie-eter

Mijn ontdekking in Feltsensing

Totdat ik door middel van Feltsensing en Prayerfulness een wezenlijke ontdekking deed, die ook geldt voor spanning, stress, losbandigheid, verslaving, dwangmatigheid. Je kan zelfbeheersing ontvangen als vrucht van een leven met de Vader. Hij wil toegang bewerken tot zijn woord (Torah) en de Torah die Hij in je heeft geschapen al toen je in de moederschoot was. Dan pas ga je in de directe interactie met je Vader zien waar het op aan komt en ga je onderscheid maken tussen je emoties en impulsen en een speciaal gevoel in je lijf. Dat gevoel noem ik de felt sense. 

De ontdekking van het nieuwe van het impliciete

De felt sense gaat boven wilskracht en zelfdiscipline uit. De felt sense maakt ons gewaar van het impliciete. Het impliciete is datgene wat ons wordt aangereikt de Bestaansveroorzaker. Er wordt in iedere situatie door Hem iets nieuws geschapen als we ruimte maken daarbij voor de felt sense. Daarbij gebeurt er iets wezenlijks. Je gaat datgene ontdekken en doen wat de Vader wil. Dat gebeurt binnen de directe interactie tussen jou en de Bestaansveroorzaker. die je tegelijkertijd ook een stevig en rustgevend fundament geeft van het steeds vernieuwend perspectief van het impliciete. Met het impliciete bedoel ik dat wat nog net duidelijk is en eerst slechts in beginsel ervaren kan worden. Daar zit wel een richting in die je verder wil brengen. Daar in het impliciete schept de Bestaansveroorzaker het nieuwe, wat dus eerst alleen in beginsel als een vaag lijfelijk gevoel opgemerkt kan worden. Laten we alerter worden voor dat wat het leven verder brengt, naar onszelf toe en naar de ander. Waar zit het echte verlangen?

Het past bij jouw innerlijke Torah, bij jezelf

Voor dat in ons dat vanuit het impliciete de nieuwe mogelijkheden ontvangt moet je wel vriendelijkheid en radicale tonen. Als het opgemerkt wordt, dan gebeurt er iets, dan ontwikkelt er iets dat ook wordt ervaren als passend bij de innerlijke Torah en dus bij jezelf. Dan kan je werken aan zelfbeheersing en zelfdiscipline. Dan laat je jezelf niet zomaar weer alles gezeggen. Dat nieuwe perspectief vind je in dat aanvankelijk vage lijfelijke gevoel waar meestal ook emoties, beelden en woorden bij passen. Dan wordt het steeds duidelijker en expliciet. Je kan het achteraf gaan begrijpen.

Gefundeerde zelfacceptatie: jezelf zien door de ogen van de Bestaansveroorzaker

Uiteindelijk zijn zelfdiscipline en zelfbeheersing niet gebaseerd op wilskracht of zelfverloochening, maar juist op het tegenovergestelde: ga jezelf zien met zelfacceptatie en ontdek dat je lijf het gewijde huis is van je authentieke zelf, waarin de Bestaansveroorzaker zijn Torah heeft geschreven. Het gewijde huis is ook de plek waar Hijzelf met jou vertoefd. En het bijzonder van dit samenleven is dat Hij Zijn vertrouwen aan je schenkt en jou opmerkzaam maakt voor dat wat het leven verder brengt. Hij zal je nooit in je onmacht laten blijven steken. Hij noemt je geen zondaar, maar Zijn dochter of zoon! Wie Prayerfulness beoefent zal dit hoogwaardige besef trouw worden en blijven.

Voorbeeld

Stel dat je probeert af te vallen en uw grootste probleem is dat je elke week ongeveer drie liter ijs eet. Je kan wel zeggen dat je een echte ijsliefhebber bent. Je hebt geprobeerd te stoppen door wilskracht. Je hebt met je vrienden diëten geprobeerd. Je hebt je partner gevraagd om nooit meer ijs te kopen in een wanhopige poging om hem of haar de schuld te geven van je eigen tekortkomingen. Maar niets heeft gewerkt. Er gaat geen dag voorbij dat je niet zo’n duizend calorieën aan dat romige goedje binnenkrijgt.

Schaamte, schuldgevoel en zelfhaat

En je begint jezelf te haten hiervoor. Je schaamt je, want je probeert het te verbergen. En je schuldgevoel zet je ook niet op het juiste spoor. ‘Arme ik’.

Loskoppelen

En dat is je eerste probleem. Stap één naar zelfdiscipline bestaat eruit dat jij jouw persoonlijke tekortkomingen loskoppelt van verkeerd geformuleerde morele tekortkomingen. Je moet radicaal accepteren dat je soms toegeeflijkheid toont en dat dit je niet per se een vreselijk persoon maakt. We hebben allemaal weleens de neiging om toe te geven. We koesteren ook allemaal schaamte. We slagen er allemaal niet in om ten allen tijde onze impulsen te heersen. En we houden allemaal van tijd tot tijd van een lekkere portie ijs.

Radicale acceptatie is gecompliceerd

Dit soort acceptatie is veel gecompliceerder dan het klinkt. We realiseren ons niet eens alle die manieren waarop we onszelf beoordelen vanwege onze waargenomen tekortkomingen. En zonder het zelfs maar te beseffen, gaan we als we tekortschieten door met het oneerlijke en ondermijnende geloof dat dit komt ‘omdat ik een zondaar ben, een waardeloos persoon’.

Hoor jij je het jezelf zeggen?

“Ik heb dat project op het werk verpest, omdat ik een waardeloos persoon ben …”

“De hele keuken is een puinhoop en mijn ouders zullen hier over twintig minuten zijn, want ik ben een hopeloos persoon …”

“Andere mensen zijn hier goed in, maar ik niet, want ik ben een onmogelijk persoon …”

“Iedereen denkt waarschijnlijk dat ik een idioot ben, omdat ik een vreselijk persoon ben …”

Misschien valt het je nu pas op, deze zelfoordelen, terwijl je dit leest! “Man, ik beoordeel mezelf de hele tijd zo … omdat ik een hopeloos geval ben.”

Troost uit zelfoordeel wekt ondermijnend: het leidt te vaak tot het jezelf ontheffen van verantwoordelijkheid

Waar het echt om draait is dit: er is een disadaptieve troost die voortkomt uit deze zelfoordelen. We kunnen namelijk onszelf ontheffen van de verantwoordelijkheid voor onze eigen daden. Als ik besluit dat ik ijs niet kan opgeven omdat ik een hopeloos geval ben, dan ontken ik en ontken en ontwijk ik mijn vermogen om echt bij mezelf stil te staan door middel van Feltsensing. Dan verlies ik mijn vermogen om te veranderen en om wijzer en verstandiger te worden. Ik ben dan toch alleen maar een hopeloos geval…? Daarom heb ik het ‘lekker’ in een bepaald opzicht niet meer helemaal zelf in mijn handen. Begrijp je het? Het impliceert dat ik niets kan doen aan mijn onbedwingbare trek of dwanghandelingen, dus laat maar, waarom zou je het dan ook proberen?

De eenzame angst en onrust die ontstaat

Het is een eenzaam soort angst en onrust die op de achtergrond ontstaat als we ons geloof in onze eigen beoordeling als ‘hopeloos geval’ opgeven. We verzetten ons eigenlijk tegen het radicaal accepteren van onszelf en het bezig gaan met Feltsensing. Daarmee missen we het ontdekken van de kracht van het impliciete dat van de Bestaansveroorzaker komt. Maar het is juist de radicale acceptatie en het open staan voor de impliciete kracht van de Bestaansveroorzaker dat je weer maakt tot een mens, een zoon, een dochter van YHWH*1, die met zelfrespect en zelfvertrouwen verantwoordelijkheid durft te nemen voor z’n eigen leven en uitgaat en ervaart dat Hij vertrouwen in jou heeft. Verantwoordelijkheid nemen lijkt in eerste instantie eerst eng. Het suggereert dat we als mens in staat zijn om te veranderen en dat op zich is vaak al eng. We hoeven die verandering echter niet in eigen kracht te volbrengen. Tijdens Feltsensing en Prayerfulness zal de Bestaansveroorzaker iedere keer het juiste perspectief aanreiken en ons laten weten dat we door hem vertrouwd en geleid zullen worden. Hij draagt en omvat ons. We hoeven ook niet te lijden onder de gedachte dat we misschien veel van ons verleden hebben verspild. Het is namelijk een kleine valstrik wanneer mensen accepteren dat ze geen hopeloos geval zijn, maar dan ook maar meteen besluiten dat ze toch wel een hopeloos geval zijn omdat ze dat jaren geleden niet hebben beseft!

Nieuwe perspectieven

Als we eenmaal onze emoties hebben losgekoppeld van onze morele oordelen – als we eenmaal hebben besloten dat alleen omdat iets ons een akelig gevoel geeft, dit dan niet betekent dat we slecht zijn – opent dit ons voor een aantal nieuwe perspectieven.

De emotionele drang om los te gaan is slechts een gedragsmechanisme

Ten eerste suggereert de vorige alinea dat emoties en heftige verlangens slechts interne gedragsmechanismen zijn die net als al het andere vriendelijke en betekenisvolle aandacht nodig hebben en krijgen tijdens Feltsensing. Daarmee worden nieuwe perspectieven ontvangen om te veranderen, zodat je werkelijk een zoon of dochter van de Vader bent. Daarmee kunnen de koekjes en room gewoon een herinnering of motivator zijn om iets van het onderliggende probleem aan te pakken.

Verdoving is lijfelijk

We moeten het emotionele probleem aanpakken dat de dwang probeert te verdoven of te verdoezelen. Eet je bijvoorbeeld elke week dwangmatig grote porties ijs? Weet je waarom je dat psychologisch gezien doet? Omdat het eten van vooral suikerachtig, ongezond voedsel een vorm is van verdoving. Het geeft het lichaam een soort van troost. Bij een kopje troost (koffie) drinken is dat wel OK, maar als eten wordt gebruikt als troost gaan er dingen mis. Dit gedrag staat ook wel bekend als ‘emotioneel eten’. Net zoals een alcoholist een alcoholische drank drinkt om aan zijn akelige gevoelens te ontsnappen, zo eet iemand die verslaafd is aan voedsel om aan zijn akelige gevoelens te ontsnappen. Het jammere is dat hij of zij zich dat meestal onvoldoende beseft.

Stel jezelf de volgende vragen

Wat omvatten die akelige gevoelens nou? En waarom schamen we ons daarvoor als we die hebben? Waarom is er geen aandacht voor hoe je positief en effectief met akelige gevoelens kan omgaan? Waarom hebben we zo weinig onderwijs gehad dat akelige gevoelens als we deze op de juiste manier benaderen altijd weer nieuwe perspectieven vinden? Waarom hebben veel mensen zo weinig kennis van emoenah*3.

Bij je doel en intenties blijven door het levende Woord

Akelige gevoelens kunnen je van je doel en bestemming afbrengen. De bedoeling van de leefregels (Torah) is om je te helpen om niet intentioneel te zondigen, om niet bewust en gelaten je over te geven aan het vermijden van akelige gevoelens door middel van losbandigheid en dwang. De leefregels willen ons helpen om in vrijheid te leven en in constanten interactie te staan met de Bestaansveroorzaker, jezelf, de ander en je omgeving. Die leefregels zijn nooit dwangmatig bedoeld of beperkend! Ze willen je  behoeden voor valkuilen en stimuleren om het hoogwaardige leven van een zoon of dochter van de Vader.

Het zien door de ogen van de Bestaansveroorzaker begint met radicale acceptatie

Door het door de ogen van de Bestaansveroorzaker te zien leer je verrassende perspectieven te ontdekken. Daarvoor is het wel wenselijk dat je contact maakt met je lijf,. Op deze manier kom en blijf je in een constante interactie met jezelf en de Bestaansveroorzaker en als het nodig is ook met je naaste. Daarom is radicale acceptatie van alles wat er in je omgaat van essentieel belang. Dan kan je akelige gevoelens en vermijdend gedrag dat je in een vicieuze cirkel gevangen houdt gaan onderkennen en in het centrum van jezelf en de wil van de Vader brengen. Dan vormt zich het scheppende gevoel in je lijf dat we de felt sense noemen.

Vrede met de Vader inspireert

Laat je inspireren om te beseffen dat je vrede hebt met de Bestaansveroorzaker. Dan heb je toegang tot jouw lijfelijke innerlijke ruimte waar genade is, waar hoop is, waar emoenah zich vormt en waar liefde voelbaar wordt. Genade toont de waarheid van de Torah, en dat is niet de afwijzing waar we zo vaak bang voor zijn en onszelf bang voor maken. Je mag daar hardop zeggen tegen de Bestaansveroorzaker dat het zeker Zijn bedoeling is hoopvol te zijn. Hoop maakt duidelijk dat er altijd iets nieuws zich zal vormen daar vanbinnen in je lijf. Door dat geloofsgevoel heen, door de felt sense, toont de Bestaansveroorzaker zijn verrassende mogelijkheden tot verandering van jezelf en je omstandigheden. Die mogelijkheden worden geschapen! Nog steeds is de Eeuwige de Schepper, de Vader, de Bestaansveroorzaker! Je gaat het opmerken dat  dit gevoel zich vormt als je daar open voor staat en aandachtig bent. Je gaat de liefde die trouw is daarin ontdekken! Hij voedt je op tot een unieke zoon of dochter van Hem! Dat opvoeden is beslist geen gevangenisregime! Dat is hechting vanuit zijn kant. Een kind hoeft zich niet bewust bezig te houden met hechting, het mag er vrijuit vanuit leven. De liefde van de Vader is een warme container waarin al je akelige gevoelens kunnen uitwoeden en transformeren in mooie ervaringen en het daarbij passende gedrag. Zijn hechting geeft jou de ruimte om daadwerkelijk datgene te doen wat er al in jouw geschapen is, je gaat dat automatisch te doen. Vertrouw jezelf toe aan Hem en weet je gestimuleerd om je authentieke zelf verder uit te bouwen. De Vader is trouw, is liefdevol, ontroerd je ziel, maakt je dankbaar dat Hij je leven zo altijd en ook tot na je laatste moment van dit leven vasthoudt!

Aanbidden, zegenen, danken, vertrouwen en discussiëren

En samen met hem alle heiligen, die het hebben ontdekt hoe bijzonder het is om in die Prayerfulness-ruimte te leven zullen we dan aanbidden, zegenen, vanuit vertrouwen de Vader aan zijn woord herinneren en zo oprechte discussies te voeren met Hem.

Veranderen vanuit de zekere basis

Ga het veranderingsproces aan. De basis voor de verandering is zeker als een rots. Die rots draagt je, omvat je, je kan er je leven op bouwen. Het blijft staan in moeilijke momenten en moeilijke situaties. En ook je kanten met akelige gevoelens vinden het vastgehouden worden en het omvat worden verrassend en uiterst heilzaam. Dat draagt ook bij aan het radicaal accepteren van deze kanten met deze gevoelens. Er is niks mis met je als je delen in je hebt die akelige gevoelens hebben. Als je ze radicaal accepteert heb je steeds minder vermijding of acting out nodig. Durf je lijf te ontdekken, neem de tijd om je zenuwbanen op te merken. Geef je ziel daarbij de ruimte om geloof te ontwikkelen door daarbij Torah en de Feltsensing aan te wenden. 

De rechtszaak over akelige gevoelens

Dan kun je de rechtszaak voeren met de Eeuwige voor die delen in je die lijden, die akelige gevoelens hebben. En dan vind je in positieve zin meer dan dat je kan bedenken! de diepe, donkere, ‘lelijke’ delen van jezelf op. Breng het in de veilige ruimte van de Bestaansveroorzaker waar genade, hoop en liefde als katalysatoren voor innerlijke verandering en gedrag hun werk doen. Daar kan je het jezelf toestaan alle akelige gevoelens te benaderen die ermee gepaard gaan. Bouw aan de juiste relatie met dit delen. Je hoeft niet vast te komen zitten, te vechten of te vluchten in dissociatief dwangmatig of actingout gedrag. Als je dit deel zorgvuldig benaderd met wat de Bestaansveroorzaker je aanreikt aan liefde, genade, hoop en liefde, dan voelt het zich geaccepteerd en opent het zich voor jou. Dan kan het je z’n boodschap en perspectief duidelijk maken. dan kan het vinden waar het altijd al naar op zoek was. Dan vindt transformatie plaats.

En hier gebeurt de magie. Als je je niet meer vreselijk voelt over jezelf, gebeuren er twee dingen:

Er valt niets meer te verdoven. Daarom lijken die bakjes ijs ineens zinloos.

Je ziet geen reden om jezelf te straffen. Integendeel, ten tweede, je houdt van jezelf en dit is gefundeerd in het vasthouden en liefdevol gedragen worden door de Bestaansveroorzaker. Dat geeft je de kracht om verantwoordelijk te zijn, dus je wilt nu wel echt voor jezelf zorgen. Wat nog belangrijker is, het voelt goed om voor jezelf te zorgen.

Er vormt zich een ander lijfgevoel

En, ongelooflijk, dat bakje ijs voelt niet langer goed. Het krabt niet langer aan interne jeuk. In plaats daarvan voel je je weer het normale misselijk gevoel, dat je laat weten dat jij je niet langer opgeblazen en vies wilt voelen.

Het lijf wil bewegen

Op deze manier voelt sporten niet langer aan als die onmogelijke taak waar je nooit zin in hebt. Er groeit een prettig besef bij jou vanbinnen dat sporten je aanvult en je gezondheid versterkt. En die goede gevoelens die hier bij horen beginnen te verschijnen waardoor het niet meer als een noodzakelijke bezigheid aanvoelt, maar wel als moeiteloos aanvoelt. Je traint je lijf omdat het voor je ziel beter aanvoelt om te trainen dan om te blijven zitten.

Geen jarenlange psychoanalyse

Maar je hoeft niet per se dit diepe psychoanalytisch werk te doen om zelfdiscipline te krijgen. Door simpelweg de felt sense achter en onder je emoties te laten vormen ga je je beweegreden doorgronden en laat jij je in je gedrag beïnvloeden op een positief bevestigende manier. Door radicale acceptatie opent de impliciete wereld achter akelige gevoelens zich en kun je ermee werken in plaats van ertegen.

Sociale verantwoording

Sociale verantwoording werkt op dezelfde manier. Het is veel gemakkelijker om lange tijd bezig te gaan met Feltsensing in een open oefengroep zoals PositiveExperiencing dit nu aanbiedt dan om het in je eentje te doen. Als je in een bijeenkomst van de open oefengroep bent, wil je niet degene zijn die na drie minuten al zich afmeldt op Zoom! De sociale druk zorgt ervoor dat niet-Feltsensing een groter emotioneel probleem veroorzaakt dan de volledige tijd meedoen in de open oefengroep of in de break-out room. Daarom probeer ik je ook te verleiden met het 4 keer achter elkaar meedoen op de dinsdagavond voor €20 in plaats je  voor iedere keer dat je mee wil doen €10 te laten betalen.

Belonen van juist gedrag

Nog een manier om het goede van Feltsensing te laten landen als iets dat bij je past: positieve bekrachtiging van je gedrag werkt ook enorm: vind manieren om jezelf te belonen voor het juiste gedrag, als je gaat Feltsensen of je dat nou alleen doet of in de open oefengroep. Uit onderzoek blijkt dat dit eigenlijk is hoe nieuwe gewoontes ontstaan: je doet het gewenste gedrag en beloont jezelf daarvoor.

Kleine stapjes zijn ook stapjes

Wat is je doel? Zet eens op papier waarin je uiteindelijke wilt veranderen. Zet er ook bij wat de kleine stapjes zijn die je kan nemen richting dat doel. Als het een moment mis gaat, werkt radicale acceptatie nog beter, omdat je weer terug kan vallen op de kleine stapjes, waarbij je vooral blijft kijken naar wat wel lukt. Je hoeft niet weer terug te vallen in onmacht. Ieder klein stapje wordt gestimuleerd door een korte Feltsensing pauze. Vijf minuten pauze kan je overal doen, zelfs op het toilet of in de badkamer. Een moment je ogen sluiten, je aandacht met je adem mee naar binnen laten gaan en met vertrouwen een felt sense met betrekking tot de verandering laten vormen. Er is zoveel kracht in het nieuwe perspectief!

Resultaat: zelfbeheersing zonder geforceerde wilskracht

Als je eenmaal een groot deel van je schaamte hebt opgelost en als je eenmaal situaties hebt gecreëerd die voor je gevoel meer voordelen opleveren door het gewenste gedrag te doen dan het niet te doen, dan word je iemand met zelfbeheersing. Dat heeft als het grootste voordeel dat je weer verantwoordelijkheid gaat oppakken, eerst voor jouw eigen leven en daarna dat van een ander. Het nieuwe gedrag en het nieuwe gevoel word je meer en meer eigen. Je zelfbeheersing en discipline zijn je eigen geworden zonder dat je het allemaal op de beperkte kracht hoeft te doen van je wilskracht.

Overvloed in plaats van overdaad

Je leeft in overvloed in plaats van de overdaad aan snoep, snacks, en ander ongezond voedsel die steelt van deze wereld en vervuiling en armoede in stand houdt. Je eet groenten en fruit in plaats van ongezond voedsel, snacks en chips omdat het lijf het lekker vindt om groenten en fruit te eten. Je zal dat gevoel steeds meer opmerken in je lijf. Het weet wat het echt nodig heeft.

Liegen door schaamte- of schuldgevoel

Je stopt met liegen omdat het erger voelt om te liegen dan om een ​​belangrijke waarheid te zeggen. Dat geeft rust en vrede en je zal merken dat je met meer openheid jezelf kan opstellen. Wie niet perfect is kan altijd hulp vragen!

En de pijn in je ziel dan?

Het is niet dat de pijn moet weggaan. Nee, de pijn vindt een veel beter perspectief in Feltsensing en Prayerfulness. Het is gewoon dat de pijn nu betekenis heeft en vindt wat het verder brengt. Dan verandert de pijn, het heeft een doel. En dat maakt het verschil. Je werkt samen met de pijn in plaats van ertegen. Je laat een felt sense vormen met betrekking tot dat alles tot een pijn. Je bent bij je pijn en vindt het impliciete bij het allesomvattende gevoel hiervan. En met elke Feltsensing-zoektocht word je sterker, gezonder en gelukkiger.

Wilskracht vanuit rust en verantwoordelijkheid

Van buitenaf kan het lijken alsof je een enorme inspanning levert, dat je dit eindeloze reservoir van wilskracht hebt. Maar je wilskracht is nu veel meer in rust, zekerheid en zelfvertrouwen geworteld.

Wat de Vader heeft gedaan

Vanuit de Torah reikt Hij een ander perspectief aan. Hij schept dat, want Hij is de Bestaansveroorzaker. Wanneer we de geboden van de Torah echt willen houden reikt Hij onszelf het perspectief aan dat we nodig hebben. Dat maakt ons tot zonen en dochters van de Vader. Dan houden wij Zijn Woord. Yeshua haMasjiach is het Levende Woord dat in ons woont en onze geloofservaring omzet in verandering en ons als persoon bevestigt en grondt.

Noten

*1 Bestaansveroorzaker: dit is een legitieme vertaling van YHWH, de naam in het Hebreeuws van de God van het volk en het land van Israël.

*2 Yeshua HaMasjiach is de juiste naam van de Zoon van God. Hij was Jood en leefde in diepe verbondenheid met Torah en het volk en land van Israël. De Griekse naam Jezus heeft een andere betekenis dan Yeshua. Je laat je naam toch ook zo maar niet veranderen? Ik gebruik de titel haMasjiach omdat ik me dan meer verbonden voel met Yeshua. De vertaling Messias is ook mogelijk, maar haMasjiach (de Messias) is mooier.

*3 Emoenah is het Hebreeuwse woord voor geloof, liefde, vertrouwen en kracht.

*4 Torah: de eerste vijf bijbelboeken geschreven door Mosje (Mozes) waar vanuit iedere Sabbat een gedeelte wordt gelezen in de synagoge.